Την Τετάρτη 18 Μαρτίου και στο πλαίσιο του προγράμματος «Ο Κήπος της Συμπερίληψης / LitArts», πραγματοποιήθηκε στο Λανίτειο Λύκειο Λεμεσού η βιωματική δράση «Η Τελεία / The Dot», εμπνευσμένη από το ομώνυμο βιβλίο του Peter H. Reynolds. Η δράση αναπτύχθηκε μέσα από τη συνεργασία της Αγγελικής Χαλκιοπούλου, ειδικής εκπαιδευτικού του «Μικρός Οδυσσέας – Little Odysseus», της Νατάσας Γεωργίου, χοροπαιδαγωγού και χορογράφου με ειδίκευση στη δημιουργική κίνηση, του Γεώργιου Πεσίνη, καθηγητή Θρησκευτικών και υπευθύνου της Ειδικής Μονάδας του σχολείου, καθώς και της Β.Δ. Άντρεας Χρυσοστομίδου, υπό την εποπτεία της Μαριάννας Παφίτη, Συμβούλου Συμπερίληψης της Υπουργού Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας, και σε συνάφεια με το θεσμικό πλαίσιο της Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης του Υπουργείου.
Η δράση σχεδιάστηκε ως μια πολυτροπική βιωματική εμπειρία μάθησης, που συνέδεσε τον λόγο, την κίνηση και την εικαστική δημιουργία, με στόχο να καλλιεργήσει στα παιδιά την αυτογνωσία, τη συνεργασία, τη συναισθηματική έκφραση και την εμπιστοσύνη στη δημιουργική τους δυνατότητα. Με αφετηρία το συμβολικό σύμπαν του βιβλίου, η «τελεία» λειτούργησε ως σημείο εκκίνησης για μια παιδαγωγική διαδικασία μέσα από την οποία οι μαθητές και οι μαθήτριες κλήθηκαν να προσεγγίσουν βιωματικά την έννοια της προσωπικής έκφρασης, της αποδοχής και της σταδιακής μετάβασης από την αναστολή στη συμμετοχή.
Κατά την υλοποίηση της δράσης, η αφήγηση του βιβλίου μετασχηματίστηκε σε πεδίο σωματικής και καλλιτεχνικής διερεύνησης. Μέσα από κινητικές ασκήσεις, ομαδικές διαδρομές στον χώρο και δραστηριότητες εικαστικής αποτύπωσης, τα παιδιά προσέγγισαν τη διαδρομή από το «δεν μπορώ» προς τη δοκιμή, τον πειραματισμό και τελικά τη δημιουργία. Η εκπαιδευτική αυτή διαδικασία ανέδειξε τη σημασία της τέχνης ως μέσου κατανόησης, ενδυνάμωσης και ουσιαστικής συμμετοχής, επιτρέποντας σε κάθε παιδί να αναγνωρίσει και να εκφράσει το δικό του μοναδικό αποτύπωμα.
Ιδιαίτερη σημασία είχε η ανταπόκριση της σχολικής κοινότητας, καθώς η δράση δεν περιορίστηκε μόνο στον αρχικό πυρήνα συμμετοχής, αλλά λειτούργησε ως ανοιχτός χώρος έκφρασης και συνάντησης. Παιδιά από την Ειδική Μονάδα και από την τυπική εκπαίδευση συμμετείχαν από κοινού στη διαδικασία, ενώ στη συνέχεια και άλλοι μαθητές και μαθήτριες προσήλθαν αυθόρμητα για να αφήσουν το δικό τους δημιουργικό ίχνος. Η εξέλιξη αυτή ανέδειξε με ουσιαστικό τρόπο τη δυναμική της συμπερίληψης στο σχολείο, όταν η εκπαιδευτική εμπειρία σχεδιάζεται έτσι ώστε να χωρά όλους.
Η υλοποίηση της δράσης κατέστη δυνατή μέσα από ένα ουσιαστικό πλέγμα συνεργασιών, που ανέδειξε στην πράξη τη σημασία της συνέργειας ανάμεσα στην εκπαίδευση, την τέχνη και τη συμπερίληψη. Σημαντική υπήρξε η συμβολή του «Μικρού Οδυσσέα – Little Odysseus» και της Οργάνωσης Πολιτισμού και Αναπηρίας «Νεόφυτος», καθώς και η πολύτιμη δημιουργική παρουσία της Νατάσας Γεωργίου, τόσο ως συντονίστριας της κινητικής διάστασης της δράσης όσο και μέσω του Moving Arts by Natasa Georgiou. Καθοριστική υπήρξε επίσης η στήριξη της Διεύθυνσης και των εκπαιδευτικών του Λανιτείου Λυκείου Λεμεσού, που αγκάλιασαν τη δράση και συνέβαλαν ενεργά στη διαμόρφωση ενός ανοικτού, συνεργατικού και συμμετοχικού παιδαγωγικού πλαισίου. Η δράση ενισχύθηκε ακόμη από την υποστήριξη του Andrey & Julia Dashin’s Foundation, καθώς και του Imperial Society of Teachers of Dancing, μέσω του Broadening Access to Dance, επιβεβαιώνοντας τη σημασία των συνεργειών που επενδύουν έμπρακτα στη δημιουργική έκφραση και στην πρόσβαση όλων των παιδιών σε εμπειρίες τέχνης και συμπερίληψης.
